فصلنامه علمی پژوهش های نوین حقوق اداری

فصلنامه علمی پژوهش های نوین حقوق اداری

اعمال قواعد حقوق رقابت در خودروسازی ایرانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، حقوق خصوصی،واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران.
2 دانشیار گروه حقوق، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران
3 استادیار گروه حقوق، واحد یاسوج، دانشگاه آزاد اسلامی، یاسوج، ایران
10.22034/mral.2023.2002937.1473
چکیده
حقوق رقابت با تبیین مجموعه‌ای از اصول و قواعد ناظر بر رفتار و ارتباط و توافق‌های میان بنگاه‌ها، از انحراف ساختار بازار به انحصار مانع شده و سبب بهبودی عملکرد آن می‌گردد و در واقع به‌عنوان مهم‌ترین ابزار سیاست رقابتی به‌منظور جبران نقصان شکلی و ماهوی مقررات حقوق خصوصی به‌عنوان عمومی‌ترین و منصفانه‌ترین ابزارهای نظارت بر اقتصاد، پا به این عرصه گذاشته تا سبب افزایش رفاه مصرف‌کنندگان از طریق افزایش کارآیی منابع گردد. با توجه به تبعات منفی انحصار از جمله؛ بر هم خوردن تعادل بازار، ضایع شدن حقوق مصرف‌کنندگان و خارج کردن دیگر فعالان اقتصادی از رقابت، دولت‌ها عموماً تلاش می‌کنند تا با اتخاذ تدابیری مانند تصویب مقررات ضدانحصار و وضع مقررات تسهیل‌کننده رقابت به‌منظور برقراری رقابت سالم و آزاد در روابط فعالان اقتصادی، ضمن حمایت از حقوق مصرف‌کنندگان و ایجاد تعادل در بازار از شکل‌گیری انحصار غیرطبیعی نیز جلوگیری کنند. خودروسازی از جمله صنایعی است که اگرچه به ظاهر دارای انحصار نیست، اما در مقام عمل می‌توان این صنعت را در ایران در زمره صنایع انحصاری به حساب آورد. این مقاله با هدف بررسی اعمال قواعد حقوق رقابت در خودروسازی ایرانی به‌شیوه کتابخانه‌ای با استفاده از روش توصیفی تحلیلی و استنباطی به رشته تحریر درآمد. نتایج مؤید این نکته است که با توجه به انحصاری بودن خودروسازی در ایران قوانین حقوق رقابت چنان‌که شایسته و بایسته است در این صنعت به‌کارگرفته نمی‌شود و این امر نیازمند بازنگری اساسی است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Applying the rules of competition law in Iranian automobile industry

نویسندگان English

Reza Farajpour 1
mohamadbagher amerinia 2
Dariush Babaei 3
1 PhD Student, Private Law, yasuj Branch, Islamic Azad University, yasuj,Iran.
2 Associate Professor, Department of Law, Yasouj Branch, Islamic Azad University, Yasouj, Iran
3 Department of Law, Yasuj Branch, Islamic Azad University, Yasuj, Iran
چکیده English

By explaining a set of principles and rules governing the behavior and communication and agreements between companies, competition law prevents the deviation of the market structure to monopoly and improves its performance, and is actually the most important tool of competition policy in order to compensate for the lack of form and substance of private law regulations. As the most general and fair means of monitoring the economy, it has stepped into this field to increase the welfare of consumers through increasing the efficiency of resources.Considering the negative consequences of monopoly, including; Disruption of the market balance, the loss of consumer rights and the removal of other economic actors from competition, governments generally try to adopt measures such as the adoption of anti-monopoly regulations and the establishment of regulations facilitating competition in order to establish healthy and free competition in the relations of economic actors, while supporting Consumers' rights and creating balance in the market also prevent the formation of unnatural monopoly. Automobile manufacturing is one of the industries that, although it does not seem to have a monopoly, but in practice, this industry can be considered as one of the monopoly industries in Iran. This article was written with the aim of investigating the application of the rules of competition law in the Iranian automobile industry in a library manner using descriptive, analytical and inferential methods.The results confirm the fact that due to the monopoly of automobile manufacturing in Iran, competition laws are not applied in this industry.

کلیدواژه‌ها English

competition law
automobile industry
competition council
general economic law
جعفری ‌لنگرودی، محمدجعفر، مبسوط در ترمینولوژی حقوق (جلد 3)، تهران: گنج دانش، 1378.
جیمز. م. هندرسن و ریچارد. آ. کوانت، تئوری اقتصاد خرد، ترجمه: مرتضی قره‌باغیان و جمشید پژویان، تهران: خدمات فرهنگی رسا، 1371.
حسینی، مینا، حقوق رقابت در آیینه ساختار و تصمیمات شورای رقابت، تهران: مجد 1396.
دهخدا، علی‌اکبر، لغت‌نامه (جلد 8)، تهران: امیرکبیر، بی تا.
ساموئلسن، پلوهاوس نورد، اصول علم اقتصاد، ترجمه: مرتضی محمدخان، تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1384.
سماواتی، حشمت، مقدمه‌ای بر حقوق رقابت بازرگانی و نقش آن در سیاست‌گذاری و تنظیم بازار، تهران: فردوسی، 1394.
فرهنگ، منوچهر، فرهنگ بزرگ علوم اقتصادی (جلد 1)، تهران: البرز، 1371.
کاتبی، حسین‌قلی، فرهنگ حقوق (فرانسه ـ فارسی)، تهران: گنج دانش، 1363.
نخعی آغمیونی، منیژه و رضا نجارزاده، واژه‌های کلیدی اقتصاد خرد و کلان، تهران: شرکت چاپ و نشر بازرگانی، 1382.
نفیسی، علی‌اکبر، فرهنگ نفیسی (جلد 3)، تهران: مروی، 1355.
ب) مقاله
باقری، محمود و محمد صادقی، «تعامل مفهومی و مصداقی بازار و نابازار در کالبد قاعده حقوقی رقابت»، مطالعات حقوق تطبیقی، 1394، دوره ششم، شماره 2.
باقری، محمود و علی‌محمد فلاح‌زاده، «مبانی حقوق عمومی حقوق رقابت با نگاهی به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران»، فصل‌نامه مطالعات حقوق خصوصی، 1388، دوره سی و نهم، شماره 3.
پورسید، سید بهزاد، محمد صادقی و شهرام محمدی، «شورای رقابت؛ از جایگاه حقوقی تا صلاحیت قیمت‌گذاری خودرو»، مجلس و راهبرد، 1396، سال بیست ‌و چهارم، شماره 91.
حسینی، سید شمس‌الدین و افسانه شفیعی، «تعامل دولت و بازار و رویکرد تنظیم در اقتصاد ایران؛ تأملی در سیاست‌های کلی اصل 44 قانون اساسی»، پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی، 1386، شماره 43.
خدادادکاشی، فرهاد، «دیدگاه‌های مختلف درمورد مفهوم و نظریه رقابت و تطبیق آن با وضعیت رقابت در بخش صنعت ایران»، پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی، 1388، دوره هفدهم، شماره 51.
خدادادکاشی، فرهاد و محمدنبی شهیکی تاش، «حوزه و وسعت قانون رقابت با توجه به ساختار اقتصادی (مطالعه موردی ایران)»، پژوهش حقوق و سیاست، 1386، سال نهم، شماره 23.
صادقی مقدم، محمدحسن و بهنام غفاری فارسانی، «روح حقوق رقابت (مطالعه تطبیقی در اهداف حقوق رقابت)»، مجله حقوقی دادگستری، 1390، دوره هفتاد و پنجم، شماره 73.
فرحزادی، علی‌اکبر، «شرط مجهول»، مجله حقوقی دادگستری، 1392، دوره هشتاد و یکم، شماره 102.
صادقی، محمد، «تفکیک بازار از نابازار و تأثیر آن بر گستره اعمال حقوق رقابت»، وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، تهران: دانشگاه امام صادق (ع)، 1393.
پایان‌نامه
غفاری فارسانی، بهنام، «ضمانت اجراهای مدنی نقض قواعد حقوق رقابت»، رساله دکتری، دانشگاه تهران، 1391.
2. Latin source
Black, H. C., Black’s Law Dictionary Sixth Edition, St. Paul Minn, 1990.
Cseres, K. J., Competition law and consumer protection, Competition Law and Consumer Protection, 2005.
Ferguson, C. E., A Macroeconomic Theory of Workable Competition. Durham, NC, Duke University Press, 1964.
Gerber, D. J., Fairness in Competition Law: European and US Experience. In Conference on Fairness and Asian Competition Laws, Kyoto, Japan. 2004.
Green, O., “Integration of Non-Efficiency Objectives in Competition Law”, PhD diss., University of Toronto, 2008.
Pitofsky, R., Political content of antitrust. University of Pennsylvania Law Review, 127, 1978.
Rall, E., “Market failure and Government failure”, journal of economic perspective, 4, No. 3, 1990.
Stuyck, J., “EC competition law after modernisation: More than ever in the interest of consumers”, Journal of Consumer Policy, 28, 2005.
Taylor, M. D., International competition law: a new dimension for the WTO?, Cambridge University Press, 2006.
Valentine, Debra A., “The Goals of Competition Law”, In The PECC Conference on Trade and Competition Policy, 1997, Available at: www.ftc.gov/speeches/ other/dvspeech.shtm.
Van den Bergh, R., & Camesasca, P.D., European competition law and economics: a comparative perspective, Intersentia nv, 2001.
دوره 6، شماره 19
سال ششم، شماره نوزدهم، تابستان 1403
تابستان 1403
صفحه 87-107

  • تاریخ دریافت 04 خرداد 1402
  • تاریخ بازنگری 25 شهریور 1402
  • تاریخ پذیرش 28 آذر 1402