انجمن ایرانی حقوق اداری فصلنامه علمی پژوهش های نوین حقوق اداری 2717-0497 مقالات آماده انتشار 2026 06 10 Critique and Analysis of the Position of Resolution 893 of the Supreme Council of the Cultural Revolution within Iran’s Judicial Competence System نقد و واکاوی جایگاه مصوبه ۸۹۳ شورای عالی انقلاب فرهنگی در نظام صلاحیت قضایی ایران 736507 10.22034/mral.2026.2079564.1772 FA سید محمد حمید حسینی یزدی استادیار گروه حقوق عمومی و بین الملل، دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران 0009-0006-1764-6782 حسین آئینه نگینی استادیار دانشکده حقوق دانشگاه تربیت مدرس عذرا باقری دانشجوی کارشناسی ارشد حقوق عمومی دانشگاه تربیت مدرس Journal Article 2025 12 14 Pursuant to Article 34 of the Constitution, the establishment of quasi-judicial bodies in Iran’s legal system is recognized to the extent that it does not prevent individuals from referring to courts. However, the Supreme Council of the Cultural Revolution, by enacting Resolution No. 893 and emphasizing the provisions of its previous Resolution (No. 630), placed the decisions and rulings issued by research and educational committees and specialized boards operating in the Ministries of Science, Research and Technology, Health and Medical Education, the National Organization of Educational Testing, universities, and other educational and research centers under the jurisdiction of the High Review Boards, thereby removing the right to appeal these decisions from the Administrative Justice Court and other judicial authorities. Accordingly, this article examines the extent to which the provisions of this resolution are compatible with the logic and legal system of Iran. The study found that the enactment of this resolution by the Supreme Council of the Cultural Revolution constitutes a clear violation of multiple constitutional principles, ordinary laws, legal norms, and international instruments. Regarding the reviewability of the resolution, the research indicates that, based on the Constitution and ordinary laws, the Administrative Justice Court has the authority to examine complaints against this resolution; however, under the current circumstances and pursuant to Circular No. 100/53551/9000 dated 13/09/1403 issued by the Head of the Judiciary, this authority is suspended for the duration of the circular’s validity. به موجب اصل 34 قانون اساسی، پیش بینی مراجع شبه قضایی در نظام حقوقی ایران، تا حدی رسمیت دارد، که مانع رجوع افراد به دادگاه نشود. ولی شورای عالی انقلاب فرهنگی با وضع مصوبه شماره۸۹۳ ضمن تأکید بر مفاد مصوبه پیشین خود(مصوبه ۶۳۰) آرا و تصمیمات پژوهشی و آموزشی صادره از کمیته‌ها و هیئت‌های تخصصی فعال در وزارتخانه‌های علوم و تحقیقات و فناوری و بهداشت و درمان، آموزش پزشکی و سازمان سنجش آموزش کشور و دانشگاه‌ها و سایر مراکز آموزشی پژوهشی را در صلاحیت هیئت‌های عالی تجدید نظر قرار داد و شکایت از تصمیمات صادره از آنها را از صلاحیت دیوان عدالت اداری و سایر محاکم قضایی خارج نمود. بر این اساس در این مقاله به بررسی این سوال پرداخته شد که مفاد این مصوبه چه میزان با منطق و نظام حقوقی ایران سازگار است؟ بررسی‌های انجام شده در این پژوهش نشان داد که وضع این مصوبه از سوی شورای عالی انقلاب فرهنگی، نقص آشکار اصول متعدد قانون اساسی، قوانین عادی، اصول حقوقی و اسناد بین‌المللی محسوب می گردد. در خصوص نظارت پذیری مصوبه نیز، مطالعات حاکی از این بود که مستند به قانون اساسی و قوانین عادی، دیوان عدالت اداری صلاحیت رسیدگی به شکایت از این مصوبه را دارد لیکن در شرایط کنونی مبتنی بر بخشنامه شماره 100/53551/ 9000 مورخ 13/09/1403رئیس قوه قضائیه، این صلاحیت تا زمان اعتبار این بخشنامه منتفی شده است.