فصلنامه علمی پژوهش های نوین حقوق اداری

فصلنامه علمی پژوهش های نوین حقوق اداری

آسیب‌شناسی تعارض منافع و سهم‌خواهی مهندسان مشاور در پروژه‌های نظام فنی و اجرایی کشور

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری مدیریت پروژه و ساخت، گروه مدیریت پروژه، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 دانشیار، گروه مدیریت پروژه، ، دانشکدة هنر و معماری دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران،
3 استادیار، گروه مدیریت پروژه، دانشکدة هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
10.22034/mral.2023.2013859.1534
چکیده
تعارض منافع موقعیتی که منافع شخصی با انجام بی‌طرفانه و بدون تبعیض وظایف حرفه‌ای و اختیارات قانونی افراد دچار تعارض گردد و وجود تعارض منافع می تواند سازمان ها را از رسیدن به اهداف خود باز دارد. گزارش های سازمان ذیربط و داده های حاصل از مصاحبه با فعالان نظام فنی و اجرایی کشور حاکی از وجود موقعیت های شدید تعارض منافع از سوی مهندسن مشاور در ارائه خدمات می باشد، به نحوی که سازمان برنامه و بودجه طی بخشنامه ای، چارچوبی را برای مدیریت تعارض منافع و جلوگیری از تبانی در ارجاع کار به مشاوران ابلاغ نموده است. این پژوهش به ارائه مدل نظری عوامل مؤثر بر مدیریت تعارض منافع در شرکت های مهندسین مشاور فعال در پروژه‌های نظام فنی و اجرایی کشور پرداخته است و بر اساس نظریة داده بنیاد و با انجام 24 مصاحبه نیمه ساخت یافته و پس از رسیدن به اشباع نظری، با تحلیل داده ها طی سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شده است، که طی آن مقوله های اصلی و فرعی شناسایی و به یک دیگر مرتبط شده اند و در نهایت نیز مدل نظری ارائه شده است.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

عنوان مقاله English

Pathology of conflict of interests and participation of consulting engineers in technical and executive system projects of the country

نویسندگان English

Rasoul Heidari Maharlooei 1
Mohammad Hossein Sobhiyah 2
Hani Arbabi 3
1 Phd student of Project and Construction Management, Department of Project Management, Faculty of Art and Architecture, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran.
2 Associate Professor, Department of Project Management, Faculty of Art and Architecture, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Project Management, Faculty of Art and Architecture, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran.
چکیده English

Conflict of interest is a situation where personal interests conflict with the impartial and non-discriminatory performance of professional duties and legal powers of individuals, and the existence of a conflict of interest can prevent organizations from achieving their goals. The reports of the relevant organization and the data obtained from the interviews with the activists of the country's technical and executive system indicate the existence of severe situations of conflict of interest on the part of the consulting engineers in providing services, so that the program and budget organization, through a circular, established a framework for management Conflict of interest and prevention of collusion in referral work has been notified to the consultants. This research has presented a theoretical model of factors affecting the management of conflict of interests in consulting engineering companies active in the country's technical and executive system projects, and based on foundation data theory and by conducting 24 semi-structured interviews and after reaching theoretical saturation, with Data analysis has been done through three stages of open, central and selective coding, during which the main and sub-categories have been identified and linked to each other, and finally a theoretical model has been presented.

کلیدواژه‌ها English

conflict of interest
share seeking
consulting engineerstechnical and executive system of the country
foundation'
s data approach
ابوحمزه، داریوش و شهرام حلاج نیشابوری، نقد و بررسی اصلاحیه دستورالعمل شرایط واگذاری طرح­های تملک دارایی­های سرمایه­ای (گزارش)، تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات بخش عمومی پژوهش‌های اقتصادی، شماره مسلسل: 14987، 1395.
بازرگان، عباس، مقدمه‌ای بر روش‌های تحقیق کیفی و آمیخته: رویکردهای متداول در علوم رفتاری، تهران: دیدار، 1387.
پرچمی، جلال و مجید حیدری، راهنمای جامع مدیریت قراردادهای مشاوران، تهران: دانشگاه تهران، 1395.
پرهیزکاری، سید عباس و ابوالفضل رزقی، تعارض منافع؛ راهکارهای پیش‌گیری و مدیریت (گزارش پژوهشی)، تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات اقتصاد بخش عمومی پژوهش‌های اقتصادی، شماره مسلسل: 15801، 1396.
پناهی، علی، پیشنهادهایی درباره طرح­های تملک دارایی سرمایه­ای جدید (گزارش پژوهشی)، تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی، دفتر مطالعات برنامه و بودجه، شماره مسلسل: 7188، 1384.
حجتی، غلام‌رضا، مجموعه کامل قوانین و مقررات مالی و محاسباتی، تهران: گنج دانش، 1390.
حکیمیان، محمدحسین، طرح‌های عمرانی، پاشنه آشیل اقتصاد ایران، تهران: مدیرساز، 1392.
دانایی‌فرد، حسن و سید مهدی الوانی، روش‌شناسی پژوهش کیفی در مدیریت: رویکردی جامع، تهران: صفار اشراقی، 1391.
داوری، رضا، فلسفه در دام ایدئولوژی (ویراست فلسفه در بحران)، تهران: سازمان تبلیغات اسلامی و شرکت چاپ و نشر بین‌الملل، ۱۳۸۶.
دفتر مطالعات اقتصاد بخش عمومی پژوهش‌های اقتصادی، بررسی لایحه بودجه سال 1390 کشور، طرحهای تملک داراییهای سرمایهای، تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی،
دفتر مطالعات برنامه‌ و بودجه، مجموعه آشنایی با بودجه (4): اعتبارات طرح‌های تملک دارایی‌های سرمایه‌ای (طرح‌های عمرانی)، تهران: مرکز پژوهش­های مجلس شورای اسلامی، شماره مسلسل: ۷۲۱۶، 1383.
فراست‌خواه، مقصود، روش تحقیق کیفی در علوم اجتماعی با تأکید بر «نظریه برپایه» (گراندد تئوری GTM تهران: آگاه، 1395.
گزارش کمیسیون برنامه، بودجه و محاسبات، وظایف، اختیارات و اولویت‌های پیشنهادی، تهران: مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی، شماره مسلسل: 17065، 1399.
مرکز پژوهش‌های توسعه و آینده‌نگری سازمان برنامه‌ و بودجه، گزارش سامان‌دهی و تأمین مالی طرح‌های تملک دارایی‌های سرمایه‌ای، 1398.
مرکز پژوهش‌های توسعه و آینده‌نگری سازمان برنامه‌ و بودجه، گزارش وضعیت اعتبارات تملک داراییهای سرمایهای در لایحه بودجه سال 1398، کد شناسه 1060-9-97، 1397.
ب) مقاله
اسدی، ابومسلم و میثم جعفری‌پور، «بررسی ضرورت تدوین استانداردهای دولتی (مبتنی بر مفهوم مسئولیت پاسخ‌گویی) در طرح­های تملک دارایی­های سرمایه­ای»، حسابداری دولتی، سال دوم، شماره 3، 1394.
اسدی، محمد و همکاران، «تحلیل گفتمان تقنینی مداخله کیفری در وضعیت تعارض منافع»، فصل‌نامه حقوق اداری، سال نهم، شماره 31، 1401.
انصاری، باقر، «مدیریت تعارض منافع در بخش عمومی»، مطالعات حقوق عمومی، دوره پنجاه و دوم، شماره 1، 1401.
بادینی، حسن و همکاران، «تحلیل مفهوم و مصادیق تعارض منافع در حقوق خصوصی»، مجله حقوقی دادگستری، دوره هشتاد و پنجم، شماره 116، 1399.
پریمی، ابوالفضل و همکاران، «نقش تعارض منافع در شکل­گیری آسیب­های سیاست­های سلامت اداری»، فصل‌نامه حقوق اداری، سال نهم، شماره 29، 1400.
پناهی، علی و عاطفه جلالی موسوی، «بررسی مشکلات نظام بودجه‌ریزی طرح­های عمرانی (طرح­های تملک دارایی­های سرمایه­ای) و ارائه برخی راهکارها»، مجلس و راهبرد، سال دوازدهم، شماره 47، 1384.
توکلی، احمد، «با طرح­های ناتمام عمرانی چه کنیم؟» پژوهش‌نامه اقتصادی، دوره هفتم، شماره 26، 1386.
دشتی، محمدتقی و همکاران، «تعارض منافع در بخش عمومی: گونه­ها و انواع مقابله­های حقوقی (تحلیل فقهی و حقوقی)»، پژوهش­های نوین حقوق اداری، سال پنجم، شماره 16، 1402.
زینالو، مهدی و همکاران، «بررسی عوامل بروز تعارض منافع در نمایندگان مجلس شورای اسلامی»، فصل‌نامه سیاست‌گذاری عمومی، دوره پنجم، شماره 2، 1398.
صادقی، محمدحسین و ولی رستمی، «نهاد مطلوب نظارت عملیاتی بر طرح­های تملک دارایی­های سرمایه­ای دولت در پرتو تحلیل اقتصادی حقوق و بایسته­های حقوقی»، پژوهش­های برنامه و توسعه، سال سوم، شماره 11، 1401.
فیاضی، محمدتقی و محمدنقی نظرپور، «استفاده از اسناد خزانه اسلامی برای تأمین مالی طرح­های تملک دارایی­های سرمایه­ای دولت»، اقتصاد و بانکداری اسلامی، شماره 13، 1394.
قاسمی، محمدرضا و همکاران، «نحوه توزیع بودجه تملک دارایی­های سرمایه­ای در بین استان­های ایران (1379ـ1390)»، برنامه­ریزی و بودجه، سال بیستم، شماره 1، 1394، ص 42
نیازپور، امیرحسین، «رویکرد سیاست جنایی لایحه نحوه مدیریت تعارض منافع در انجام وظایف قانونی و ارائه خدمات عمومی»، پژوهش­های نوین حقوق اداری، سال چهارم، شماره 11، 1401.
واثقی بادی، محمد و صالح بنی‌اسد دشتابی، «جایگاه مفهوم تعارض منافع در حکمرانی و خط مشی‌گذاری عمومی»، حکمرانی متعالی، سال سوم، شماره 9، 1401.
2.Latin Source
Corbin, J. & Strauss, A., Basics of qualitative research: Techniques and procedures for developing grounded theory (3rd ed.). Los Angeles Calif.: SAGE Publications Inc., 2008.
Downing, S. M., “Reliability: on the reproducibility of assessment data”, Medical Education, 2004, 38 (9).
Johnson, C., Conflict of interest in scientific publications: a historical review and update, J Manipulative Physiol Ther, 2010, 33 (2).
Musallami, A. I., Owner Satisfaction with Consultancy Practices in Saudi Arabia. Dhahran, Saudi Arabia: MSc Dissertation, King Fahd University of Petroleum and Mineral, 1992.
, 50 STATE TABLE: CONFLICT OF INTEREST DEFINITIONS, Retrieved November 2018.
دوره 6، شماره 21
سال ششم، شماره بیست , و یکم، زمستان1403
زمستان 1403
صفحه 85-125

  • تاریخ دریافت 13 آبان 1402
  • تاریخ بازنگری 21 آذر 1402
  • تاریخ پذیرش 28 آذر 1402